Αμοργός Πολιτισμός

Arabic  Chinese  Japanese  Russian   Swedish  Italian  Spanish  German  French  English  Greek
jquery slider plugin
Πλοία στην Αμοργό πραγματικού χρόνου
Αστυνομία Αμοργού
Τουριστικές Πληροφορίες για την Αμοργό
Εξυπηρέτηση Πολιτών στην Αμοργό
Ραδιοφωνικοί Σταθμοί Αμοργού
Πληροφορίες για Ασφαλείς Διακοπές
Νομισματικές Σχέσεις
Τηλέφωνα Πρώτης Ανάγκης
Η Ιστορία και ο Πολιτισμός της Αμοργού
ΑΜΟΡΓΟΣ
ΙΣΤΟΡΙΚΑ   ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΑ

Οι ονομασίες της Αμοργού κατά την αρχαιότητα ήταν Παγκάλη, Ψυχία, Καρκησία και Μελανία. Σημαντικά ιστορικά ευρήματα που έχουν βρεθεί,μαρτυρούν ότι το νησί πρωτοκατοικήθηκε στην διάρκεια της 5ης χιλιετίας.Κατά την πρωτοκυκλαδική εποχή, η Αμοργός υπήρξε ένα από τα σημαντικότερα κέντρα του Αιγαίου. Οχυρωμένες ακροπόλεις σε λόφους -με κυριότερη τη Μαρκιανή- και σε ακρωτήρια, νεκροταφεία (Δωκαθίσματα, Κάψαλα), η μαρμαρογλυπτική και ειδωλοπλαστική και η διάδοση της μεταλλοτεχνίας και της ναυσιπλοΐας, μαρτυρούν για την ακμή του νησιού. Η Αμοργός συνέβαλε σημαντικά στη διάδοση και επικράτηση του πολιτισμού της επεξεργασίας του χαλκού στον ευρύτερο αιγαιακό χώρο. Η άνοδος του μινωικού πολιτισμού επηρεάζει την Αμοργό κατά τη Μεσοκυκλαδική περίοδο (2000-1600 π.Χ.) και τη μετατρέπει σε εμπορικό σταθμό στα πλαίσια της μινωικής θαλασσοκρατίας (1600-1450 π.Χ.). τότε φαίνεται ότι ιδρύθηκε και η Μινώα, την οποία ο μύθος θέλει να είναι το μέρος όπου διάλεξε για να ανεγερθούν τα θερινά ανάκτορά του ο βασιλιάς της Κρήτης Μίνωας.

Αργότερα η Αμοργός κατοικείται από Μιλησίους της Μικρασίας και Ναξίους και συμμετέχει ενεργά στην Α΄ Αθηναϊκή Συμμαχία. Εκείνη την περίοδο ιδρύονται οι τρεις ισχυρές πόλεις: Αρκεσίνη, Μινώα και Αιγιάλη.Οι πόλεις αυτές λειτούργησαν σαν Κοινοπολιτεία τον 4ο π. Χ. αιώνα και ανέπτυξαν κυρίως τη ναυτιλία, την βιοτεχνία και το εμπόριο. Ενδεικτική είναι η διακίνηση των Αμοργίνων χιτώνων στις μεγάλες αγορές της εποχής εκείνης.

Το 337 π.Χ. καταλαμβάνεται από τους Μακεδόνες, ενώ το 322 π.Χ. διεξάγεται η ναυμαχία της Αμοργού μεταξύ των μακεδονικών στρατευμάτων και των στρατηγών της Αθήνας, όπου οι δεύτεροι τελικά συντρίβονται.

Μεταξύ του 3ου -2ου αιώνα το νησί πέρασε από τα χέρια των Μακεδόνων, των Πτολεμαίων, των Σαμίων, των Ροδίων και των Ρωμαίων. Οι λατρείες των Ελληνιστικών χρόνων επικρατούν στο νησί ενώ τον 4ο αιώνα μ. Χ. αρχίζει το φαινόμενο του εκχριστιανισμού των αρχαίων λατρευτικών χώρων.

Οι επιδρομές των Σαρακηνών πειρατών αναγκάζουν τους κατοίκους να οχυρωθούν στο Κάστρο, το Καστρί και στους 23 πύργους του νησιού. Την περίοδο της Εικονομαχίας καταφθάνει η Θαυματουργή Εικόνα της Παναγίας της Χοζοβιώτισσας από την Παλαιστίνη και ο Βυζαντινός Αυτοκράτορας Αλέξιος Β΄ Κομνηνός ιδρύει το 1088 το σημαντικότερο μνημείο της Βυζαντινής εποχής του νησιού, την Μονή της Παναγίας της Χοζοβιώτισσας. Πολλά αρχιτεκτονικά δείγματα από την εποχή της Ενετοκρατίας έχουν βρεθεί στο νησί. Μερικά από αυτά είναι ο πύργος του Γαβρά, ο Κάτω Λάκκος και οι πλακόστρωτες Λόζες.

Η Αμοργός συμμετέχει ενεργά στην Επανάσταση του 1821 με τη ναυτική της δύναμη, ενώ μετά την ανάληψη της διακυβέρνησης από τον Καποδίστρια, στο πλαίσιο του προγράμματος οργάνωσης και αναβάθμισης της Παιδείας, στο νησί ιδρύεται αλληλοδιδακτικό σχολείο, ένα από τα πρώτα ελληνικά σχολεία της ελεύθερης Ελλάδας.

Μετά το Β΄παγκόσμιο πόλεμο μειώνεται ο πληθυσμός του νησιού λόγω της εσωτερικής και εξωτερικής μετανάστευσης των Αμοργιανών. Έτσι, στη διάρκεια της δικτατορίας Μεταξά (δεκαετία 1930) το νησί αποτελεί τόπο εξορίας. Την περίοδο της «Κατοχής», η Αμοργός εντάσσεται αρχικά το 1941 στην ιταλική διοίκηση, ενώ μετά τη συνθηκολόγηση της Ιταλίας το 1943 το νησί έζησε τη γερμανική κατοχή μέχρι και την απελευθέρωσή του το 1944.

Τα τελευταία 20 έτη σημειώνεται ραγδαία ανάπτυξη του τουρισμού.

Συντάκτης: Φωτεινή Αναστασοπούλου

ΕΘΙΜΑ ΤΟΥ ΠΑΣΧΑ
Το Πάσχα στην Αμοργό έχει ιδιαίτερο χρώμα, με όλες τις παλιές παραδόσεις που αναβιωνουν στα χωριά της. Το να περάσετε τις μέρες του Πάσχα στην Αμοργό είναι σίγουρα μια μοναδική και αξέχαστη εμπειρία.

Η Μεγάλη Εβδομάδα ξεκινά με το παραδοσιακό άσπρισμα των σπιτιών και των δρόμων που με φόντο τα ανθοστόλιστα λιβάδια εκπέμπουν την γιορτινή ατμόσφαιρα. Παραδοσιακοί φούρνοι με ξύλα ανάβουν και η κάθε νοικοκυρά ζυμώνει το ψωμί της και το στολίζει με κόκκινα αυγά. Τη Μεγάλη Παρασκευή το απόγευμα προσφέρονται ψωμί, ελιές και νηστίσιμα γλυκά σε κατοίκους και επισκέπτες. Στη Λαγκάδα και στα Θολάρια, οι δρόμοι απ’ όπου θα περάσει ο Επιτάφιος το βράδυ της Μεγάλης Παρασκευής, στρώνονται με αγριολούλουδα και βότανα, που όταν πατηθούν, αναδύουν μια μεθυστική μυρωδιά. Το ίδιο βράδυ, κατά την περιφορά του Επιταφίου στα χωριά, οι γυναίκες, από τις πόρτες και τα παράθυρα των σπιτιών, ραίνουν τον κόσμο με κολόνιες και αρώματα.Το βράδυ της Ανάστασης, τα χωριά προσφέρουν ένα λαμπρό και υπέροχο θέαμα, φωτισμένα από τις αναρίθμητες φωτοβολίδες που σκορπίζουν στον ουρανό.

Το απόγευμα της Κυριακής του Πάσχα, όλοι οι νέοι μαζεύονται στα προαυλια των εκκλησιών και συμμετέχουν στα ομαδικά παιχνίδια, που διοργανώνονται ειδικά για την ημέρα αυτή (μπιζ, βαρελάκια, μακριά γαϊδούρα, μέλισσα, σχοινάκι).Το Πασχαλινό γεύμα περιλαμβάνει το παραδοσιακό γεμιστό κατσίκι, ψημένο σε φούρνο με ξύλα. Η μυρωδιά του φαγητού αναμιγνύεται με τα υπέροχα αρώματα της άνοιξης, κάνοντας το Πάσχα στην Αμοργό μια μοναδική ανοιξιάτικη εμπειρία, γεμάτη φυσική ομορφιά και φιλόξενους, χαμογελαστούς ανθρώπους.Η κορυφαία και πιο συγκινητική παράδοση του Πάσχα, είναι η περιφορά των εικόνων του Μοναστηριού σε όλο το νησί: Την Κυριακή της Λαμπρής, μια ομάδα από κάθε περιοχή του νησιού, πηγαίνει με τα πόδια στο μοναστήρι της Χοζοβιώτισσας, απ’ όπου παραλαμβάνει από ένα αντίγραφο της Εικόνας της Παναγίας. Μέχρι την Κυριακή του Θωμά, οι κάτοικοι της περιοχής, θα «γυρίσουν» πεζοί την εικόνα από χωριό σε χωριό, από ενορία σε ενορία και σε όσο το δυνατόν περισσότερες εκκλησίες, οπότε και πάλι με τα πόδια θα την επιστρέψουν στο Μοναστήρι.

ΠΑΝΗΓΥΡΙΑ

Καθ'όλη τη διάρκεια του χρόνου, σε αρκετές από τις 365 εκκλησιές του νησιού, γίνονται πανηγύρια με συνεισφορές των ντόπιων. Ένα έθιμο που έχει παραμείνει αναλλοίωτο στο πέρασμα του χρόνου, διατηρώντας τη πίστη και τις παραδόσεις του νησιού. Δίνεται, έτσι, η ευκαιρία στους επισκέπτες να δοκιμάσουν το παραδοσιακό φαγητό πατατάτο, ξυδάτο, ντόπιο κρασί και νόστιμο επτάζυμο ψωμί.Μεγάλα πανηγύρια γίνονται το Πάσχα, την Πεντηκοστή, την 8η Μαίου (του Αγ. Ιωάννου του Θεολόγου), την 1η και 26η Ιουλίου, την 6η και 15η Αυγούστου, την 8η, 14η, 17η και 26η Σεπτεμβρίου, την 8η, 13η και 21η Νοεμβρίου, την 26η Δεκεμβρίου. Την 21η Νοεμβρίου, γιορτή της Παναγίας της Χοζοβιώτισσας, προσφέρονται φρέσκο ψάρι και ντόπιο κρασί, ενώ τη Μεγάλη Εβδομάδα, γίνεται περιφορά της Ιερής Εικόνας της Παναγίας σε όλο το νησί.

Λίγο πιο πάνω απ' το χωριό Λαγκάδα, στην Αιγιάλη, βρίσκεται το Μοναστήρι της Παναγίας της Πανοχωριανής, που γιορτάζει το Δεκαπενταύγουστο. Διοργανώνεται μεγάλο πανηγύρι, με ζωντανή νησιώτικη μουσική, νόστιμο πατατάτο και άφθονο κρασί.Την ίδια γιορτινή ατμόσφαιρα συναντά κανείς και στις 26 Ιουλίου, στο πανηγύρι της Αγίας Παρασκευής.

Συντάκτης: Φωτεινή Αναστασοπούλου

  
ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΧΩΡΟΙ
ΜΟΥΣΕΙΑ
ΜΟΝΑΣΤΗΡΙΑ
ΑΛΛΑ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΑ
ΧΑΡΤΗΣ