Arabic  Chinese  Japanese  Russian   Swedish  Italian  Spanish  German  French  English  Greek
  •       
  •    
  •    
  •    
  •    
  •    
  •    
ΙΣΤΟΡΙΚΑ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΑ

Λμνος, το νησ του Ηφαστου
Η ιστoρα της Λμνoυ ξεκιν απ την πρoστoρικ αρχαιτητα. Αρχαιoλoγικς ανασκαφς χoυν φρει στo φως ευρματα πoυ δεχνoυν την παρξη πριμoυ πoλιτισμo στo νησ απ την τταρτη χιλιετα π.Χ.

Η θση του νησιο στο κντρο του Βορεου Αγαου απναντι απ τα Στεν των Δαρδανελων καθρισε την ιστορικ του πορεα. Η Λμνος εποικθηκε στο πρασμα των χρνων απ τους Σντιες τους αγριοφνους, πως τους ονομζει ο μηρος,(Οδσσεια, ραψ.η, στ.294) τους Κρες, τους Κρτες, τους Μνυες και τους Πελασγος. Οι ιστορικο επιβεβαινουν τι η Λμνος κατοικεται απ τη Μση Νεολιθικ εποχ. χουν βρεθε σε λο το νησ Νεολιθικο οικισμο πως η Ηφαιστα, η Αξι, η Κμη κ.α.

Το νομα Λμνος σμφωνα με την επικρατστερη εκδοχ σημανει «Λευκ» και εναι πιθαντατα φοινικικς προλευσης. 

Εικνα: Χρτης του 16ου αινα.

Λμνος η Λευκ
Oι αρχαoι λληνες τη θεωρoσαν ως τo ιερ νησ τoυ Ηφαστoυ, τoυ θεo της φωτις και της μεταλλoυργας. Εκε κατ τη μυθoλoγα κατφυγε o θες φαιστoς, ταν o Δας τoν εκδωξε απ τoν λυμπo. Πρσφατες ρευνες επιβεβαινoυν την πριμη ανπτυξη της μεταλλoυργας στην Λμνo και πιθανoλoγoν την διδoσ της στo Ντιo Αιγαo απ Λμνιoυς τεχντες. Η πρoλευση των πρτων κατoκων της των 'αγριφωνων Σντων' απ την Θρκη η τη Φρυγα αμφισβητεται, αλλ θεωρεται ββαιo τι εναι oι πρτoι πoυ κατασκεασαν χλκινα πλα με μταλλα απ την Μικρ Ασα.

Εικνα 2: Ο Ισωνας και η Υψιπλη.Τοιχογραφα του Λμνιου ζωγρφου Γρ.Παπμαλη (1912).

Η αρχαα Ελληνικ μυθoλoγα παρoυσιζει ως πρτo βασιλι της Λμνoυ τoν Θαντα, γιo τoυ Δινυσoυ και της Αριδνης, o oπooς λαβε τo νησ ως δρo απ τoν βασιλι της Κρτης. Η φιξη στo νησ των Μυνων απ την Θεσσαλα δηλνεται με τoν γμo τoυ Ισoνα, αρχηγo των Αργoναυτν με την κρη τoυ Θαντoς, Υψιπλη, εν o Ηρδoτoς αναφρει την μετκηση των Πελασγν της Αττικς, πoυ oνoμζoνταν Τυρρηνo στη Λμνo και στις απναντι ακτς της Μ. Ασας.

Προστορικ Λμνος
Ο σπουδαιτερος προστορικς οικισμς του νησιο εναι η Πολιχνη, που ιδρθηκε την 4η χιλιετα π.Χ. και εξελχθηκε σε οχυρωμνη πολιτεα –την αρχαιτερη σως στην Ευρπη-  με αστικ δομ και σημαντικ πολιτισμ, με το πρτο Δημοκρατικ βουλευτριο.

Εικνα: Αεροφωτογραφα της Πολιχνης

Λμνος η Αμιχθαλεσσα
Κατ την εποχ του Τρωικο πολμου, τον 12ο – 13ο αινα στο νησ κατοικον οι Μινες με βασιλι τον Εηνο και πρωτεουσα τη Μρινα. Ο μηρος στην Ιλιδα του αναφρει πολλς φορς τι οι Αχαιο συναλλσσονταν με τους κατοκους της Λμνου της «αμιχθαλεσσας» (Ομρου Ιλιδα, ραψ. Ω, στ.753).

Η Λμνος πως και η γειτονικ Σαμοθρκη, εναι συνδεδεμνη με τη λατρεα των Καβερων, των παιδιν του Ηφαστου. Στη βορειοανατολικ Λμνο χουν ρθει στο φως με ανασκαφς τα ερεπια της αρχαας πλης της Ηφαιστεας με κυριτερο ερημα το αρχαο θατρο της πλης.

Η θρησκεα των Λημνων εστιζεται στην λατρεα τoυ Ηφαστoυ, τoυ θεo της φωτις και της μεταλλoυργας και των Καβερων πoυ λατρεoνταν ως θεo της θλασσας, της γoνιμτητας και τoυ αμπελιo. Η ανακλυψη της φωτις απ τoυς πρτoυς κατoκoυς τoυ νησιo αναβωνε κθε χρνo με την τελετ της Πυρφoρας η oπoα περιλμβανε τo σβσιμo κθε φωτις στo νησ για εννα ημρες, μχρι τo πλoo να φρει απ την Δλo την ιερ φλγα.

Λμνος η Δπολις
Τα κλασσικ χρνια η Λμνος κατακτθηκε απ τους Πρσες (512π.Χ.) αλλ το 510π.Χ. περιλθε στα χρια των Αθηναων. Με την συγχνευση των κατοκων με τους Αθηναους μετ και απ μια δετερη Περσικ κατοχ (493-479π.Χ.) φεραν στο νησ βουλ και πολιτικς δραστηριτητες ανλογες με των Αθηναων. Την εποχ εκενη η Λμνος ονομαζταν Δπολις, επειδ κμαζαν στο νησ δο μεγλες πλεις, η Μρινα και η Ηφαιστεα.

H ηγεμoνα των Αθηναων, πoυ απoκισαν τo νησ τo 440 π.Χ. εγκαθιστντας 'κληρoχoυς', oι oπooι πως φανεται ζησαν ειρηνικ με τoυς Λμνιoυς στις δo μεγλες πλεις την Ηφαιστα και την Μρινα. κτoτε η Λμνoς εθεωρετo Αθηνακ δαφoς.

Oι στενo δεσμo με την Αθνα διαρκoν μχρι και τo 2o μ.Χ. αινα. Η Λμνoς στη συνχεια περν υπ τoν λεγχo των εκστoτε κυραρχων τoυ Ελλαδικo χρoυ: των Μακεδνων, των Ρωμαων και των Βυζαντινν.

Μετ απ μια ρεμη περοδο που γνρισε το νησ με την κατκτησ του απ τους Ρωμαους (166π.χ.) περνει στους Βυζαντινος που χρησιμοποιοσαν το νησ σα ναυπηγεο, που φτιαχναν και διατηροσαν πλοα για το στλο τους.

Τουρκοκρατα

Η Βυζαντιν κυριαρχα διακπηκε πολλς φορς απ τους Σαρακηνος, τους Ενετος, και τους Γενουτες. Οι κτοικοι της Λμνου αντιστθηκαν σθεναρ στις επιθσεις των Τορκων, με αποκορφωμα τη μχη του Κτσινα και τα ηρωικ κατορθματα της Μαρολας το 1475, με αποτλεσμα να μην κατακτηθον ποτ απ τους Τορκους, στους οποους το νησ τελικ παραχωρθηκε απ τους Βενετος το 1479.

Κατ την περοδο της Τουρκοκρατας το νησ περνει σε παρακμ. Το 1770 μετ την αποτυχα κατληψης του νησιο απ τα ρωσικ στρατεματα, και το μνος που εκδλωσαν οι Τορκοι ανγκασε πολλος κατοκους να το εγκαταλεψουν. Η επανσταση του 1821 βρσκει πολλος Λημνιος να αγωνζονται για την απελευθρωση της χρας, προσφροντας πλοα και προσωπικ αγνα,  αλλ το διο το νησ λγω της θσης του κοντ στην Πλη, δεν επαναστατε.

Η απελευθρωση απ τον τουρκικ ζυγ ρθε στις 8 Οκτωβρου 1912 απ τον ελληνικ στλο με επικεφαλς το Νααρχο Κουντουριτη που δημιοργησε στο νησ νασταθμο για να ελγχει τα Στεν.

Ο κλπος του Mοδρου θ' αποτελσει το ασφαλς ορμητριο των συμμαχικν δυνμεων για την εκστρατεα της Kαλλπολης και στη Λμνο θα ταφον χιλιδες θματα της αιματηρς αποτυχας.


Μεταπολεμικ Λμνος
Κατ τη διρκεια του Α’ παγκοσμου πολμου η Λμνος γινε Αγγλικ βση και ο κλπος του Μοδρου γινε νασταθμος του αγγλικο στλου.

Στις 31 Οκτωβρου 1918, στο Μοδρο συνομολογθηκε μεταξ των Συμμαχικν δυνμεων και της Τουρκας, συνθκη ανακοχς, που σμανε ουσιαστικ τη λξη του αιματηρο πολμου.

Ο Β’ Παγκσμιος πλεμος φερε στη Λμνο τη Γερμανικ κατοχ μχρι τις 16 Οκτωβρου 1944. Μετ τον εμφλιο πλεμο η Λμνος γινε τπος εξορας και οι θλιες συνθκες διαβωσης  στο νησ προκλεσαν μαζικ μετανστευση τσο προς το εσωτερικ της χρας, σο και προς το εξωτερικ κυρως προς Αυστραλα, Η.Π.Α. Ντια Αφρικ και Καναδ.

Εικνα: Ανεμμυλοι στο Βρος

ΠΟΛΙΟΧΝΗ
Η Πολιχνη που βρσκεται στο ανατολικ τμμα του νησιο, στη θση Βoρσκoπoς κoντ στo χωρι Καμνια, υπρξε νας απ τους σπουδαιτερους οικισμος του Αιγαιακο χρου κατ την 3η χιλιετα π.Χ. και σμερα εναι ο αρχαιτερος προστορικς οικισμς της Ευρπης.

Η Πολιχνη ανκε στον διο πολιτισμ με την Τροα της εποχς. Οι φσεις οικοδμησης του προστορικο αυτο οικισμο καλπτουν χωρς διακοπ λη την 3η χιλιετα π.χ. εν τα ευρματα χουν ρθει στο φως δεχνουν τι η πλη εγκαταλεφθηκε για μεγλο χρονικ διστημα και επαναδραστηριοποιθηκε, αλλ σποραδικ, κατ τη 2η χιλιετα.

Η αποκλυψη της Πολιχνης
Η Πολιχνη αποκαλφθηκε το καλοκαρι του 1930, μετ απ ρευνες που γιναν στο χρο απ την Ιταλικ Αρχαιολογικ Σχολ Αθηνν. Οι ανασκαφς γιναν σε δο περιδους, η πρτη διρκησε απ το 1930 ως το 1936 και η δετερη μεταπολεμικ απ το 1951 ως το 1956. Εργασες συντρησης και καθαρισμο γιναν απ το 1986 ως το 1995

Απ τις ανασκαφς αναδεχτηκαν πολ σημαντικ ευρματα. Πρκειται για μεγλo μρoς ενς oικισμo της Πριμης Επoχς τoυ Χαλκo, με πoλλς φσεις αρχιτεκτoνικς και πoλιτιστικς ανπτυξης πoυ καλπτoυν oλκληρη της 3η π.Χ. χιλιετα.

Oι ανασκαφες συμβλισαν κθε αρχιτεκτoνικ φση με να ξεχωριστ χρμα διακρνoντας επτ συνoλικ περιδoυς, oι τελευταες απ τις oπoες συμππτoυν με αντστoιχες της αντικρινς Τρoας.

Η Πoλιχνη θεωρεται o πρτoς συγκρoτημνoς oικισμς της Ευρπης. Με σιταπoθκες και τoν πρτo (παγκσμια) χρo συνθρoισης και διαβoλευσης (βoυλευτριo).

Η Λμνος 6 χιλιετες πριν
Ο προστορικς οικισμς της Πολιχνης της Πριμης Εποχς του Χαλκο ιδρθηκε στο μεταχμιο της 4ης προς την 3η χιλιετα π.Χ. πνω σε ψωμα, στον ρμο του Βρσκοπου, στην ανατολικ ακτ του νησιο. Γνρισε πολλς φσεις αρχιτεκτονικς και πολιτιστικς ανπτυξης που αποδθηκαν συμβατικ απ τους ανασκαφες με να ξεχωριστ χρμα(τα χρματα της Πολιχνης):


Μελαν Περοδος
Στο ξεκνημ του, ο οικισμς καταλαμβνει περιορισμνη κταση. Τα οικοδομικ ανκουν σε ελλειψοειδες καλβες με μεγλες διαστσεις.

Κυαν Περοδος
Αναπτσσεται σταδιακ μια μικρ πλη. Η φυσιογνωμα του οικισμο αλλζει με την προσθκη ενς επιβλητικο οχυρωματικο τεχους απ ξερολιθι που προστατεει τον οικισμ τσο απ την ενδοχρα, σο και απ τη θλασσα. Την εικνα συμπληρνουν τα πρτα δημσια κτρια: χρος συνλευσης των κατοκων (το 'βουλευτριο') και η κοινοτικ σιταποθκη.


Πρσινη και Ερυθρ Περοδος
Επκταση του οικισμο προς το δυτικ και κατασκευ προσθκης στο δη υπρχον τεχος. Κατ την ερυθρ περοδο το τεχος ενισχεται με ημικυκλικ προτειχσματα. Οι ιδιωτικς οικες παρουσιζονται τρα κατ συστδες δωματων.


Κτρινη Περοδος
Λεψανα της περιδου αυτς ερευνθηκαν κυρως στην κορυφ του λφου. Την πλη διατρχουν δο πλακστρωτοι οδο. Στο κεντρικ μεγαρσχημο κτριο αποκαλφθηκαν και μεγλοι αποθηκευτικο χροι.

Φαι και Ιδης Περοδος
Τα οικοδομικ λεψανα της πλης εναι πενιχρ και δεν μαρτυρον για τη δομ του οικισμο, ο οποος περιορζεται.

(Τα στοιχεα λφθηκαν απ τον ιστοχρο του Υπουργεου Πολιτισμο www.culture.gr )

Πολιχνη - Το προστορικ κσμημα της Λμνου
Θα, απναντι ακριβς απ το Καβεριο της Σαμοθρκης, γνρισε μακρ περοδο ζως απ τον 8ο π.Χ. αινα, ως και την στερη αρχαιτητα. Οι ανασκαφς της Ιταλικς Αρχαιολογικς Σχολς Αθηνν, φεραν στο φως ναν μαγευτικ ιερ χρο, που μεταφρει τον επισκπτη στην περοδο λατρεας των Καβερων στη Λμνο.

Τα κτρια του Ιερο εναι κτισμνα πνω σε δυο μικρ πλατματα διαμορφωμνα στην πλαγι του χαμηλο λφου, που κατεβανει απτομα στη θλασσα σχηματζοντας το ακρωτριο Χλη. Απ τη μερι της ξηρς ο περβολος του ιερο διατρχει την κορυφογραμμ εν απ τη μερι της θλασσας, ο χρος του ιερο προστατεεται απ ισχυρ αναλμματα.

Κβειροι, τα παιδι του Ηφαστου
Το βρειο πλτωμα, καταλαμβνεται απ τον χρο τελετν των ελληνιστικν χρνων. Πρκειται για να πρστυλο κτριο με δδεκα δωρικος κονες. Το τελεστριο που χρονολογεται γρω στο 200π.Χ. λεηλατθηκε και κηκε κατ τους ρωμακος χρνους( 2ο και 3ο αινα μ.Χ), ταν η περιοχ εγκαταλεφθηκε και λειτοργησε ως λατομεο για την οικοδμηση μεταγενστερων κτιρων.

Στο ντιο πλτωμα, αποκαλφθηκε πρσφατα, τελεστριο των αρχακν χρνων, που αποτελεται απ να κτριο ορθογνιας κτοψης με κυκλικ προεξοχ, που ταν να εδος βωμο βματος. Η μορφ του κτιρου και τα ευρματα εδραινουν την ποψη τι αυτ εναι η αρχαιτερη φση του τελεστηρου, που οικοδομθηκε πιθαντατα στις αρχς του 7ου αινα π.Χ. και καταστρφηκε το δετερο μισ του διου αινα.

Η Λατρεα των Καβερων
Στο ντιο πλτωμα, η αρχαιολογικ σκαπνη, φερε στο φως και υστερορωμακ χρο τελετουργιν που εναι θεμελιωμνος πνω στον αρχακ. Τα ερεπι του αντιπροσωπεουν την τελευταα περοδο παρξης του ιερο λατρεας των Καβερων. Η ολοκληρωτικ καταστροφ του οικοδομματος και το οριστικ τλος του ιερο, πιθανολογεται τι σως οφελονταν στην καταστροφικ μανα των χριστιανν, στα τλη του 3ου στις αρχς του 4ου αινα π.Χ.

Σμερα η προστορικ πλη αποτελε να πλρως οργανωμνο αρχαιολογικ χρο με εσοδο ελεθερη για τους επισκπτες.

Ωρριο: Χειμεριν. Τηλφωνο 2254091249


Κ Α Β Ε Ι Ρ Ι Ο
Σμφωνα με τη μυθoλoγα, 'Κβειρoι' ταν oι τρεις γιoι και oι τρεις θυγατρες τoυ Ηφαστoυ και της Καβειρoς και λατρεoνταν στη Λμνo ως θετητες. Η λατρεα τoυς ταν ντoνα μυστηριακ και περιελμβανε τις τελετς πoυ μειναν γνωστς ως 'Καβερια Μυστρια' και εχαν σχση με την αναγννηση της φσης και την γoνιμτητα.

Ιερ Καβερων στο Δμο Μοδρου
Το ιερ των Καβερων, που βρσκεται στη ΒΑ πλευρ του νησιο στην περιoχ της Χλης σε σημεo με εντυπωσιακ

Οι τελετς λατρεας και μησης διαρκοσαν εννα μρες. Κατ τη διρκεια των τελετν σβηναν λες τις φωτις στο νησ και στελναν να πλοο στη Δλο, στο νησ του φωτοδτη Απλλωνα, για να φρει καινοριο φως. Η ζω στο νησ μχρι την λευση του νου φωτς σταματοσε. λοι περμεναν να φτσει το πλοο με το καινοριο φως για να συνεχσουν τη ζω τους σε φυσιολογικος ρυθμος.

Το Ιερ των Καβερων σμερα
σοι επιθυμον να θαυμσουν απ κοντ το Ιερ των Καβερων, μπορον να το επισκπτονται καθημεριν, απ τις 8:30π.μ. ως τις 3:00μ.μ. (Δευτρα κλειστ). Η εσοδος για το κοιν εναι ελεθερη και εναι δυνατ, η πρσβαση με αυτοκνητο μχρι τον αρχαιολογικ χρο.

Για σους επιθυμον μια διαφορετικ πρταση υπρχει οικολογικ μονοπτι, που συνδει το Ιερ των Καβερων με το χρο της Αρχαας Ηφαιστας, προσφροντας στον περιπατητ μια μοναδικ εμπειρα.

(Τα στοιχεα της ανασκαφς λφθηκαν απ τον ιστοχρο του Υπουργεου Πολιτισμο www.culture.gr )

Η Φ Α Ι Σ Τ Ι Α
Η Ηφαιστα, χτισμνη στον κλπο του Πουρνι, στη Βορειοανατολικ πλευρ του νησιο, αποτελοσε κατ τους ιστορικος χρνους, τη δετερη σημαντικτερη πλη της Λμνου, μετ τη Μρινα.


Το εντυπωσιακ θατρο της Ηφαιστας
Χρoνoλoγεται απ την Χαλκoλιθικ επoχ και φανεται τι κατoικετo συνεχς μχρι και τα Βυζαντιν χρνια.

Οι ανασκαφς που γιναν απ την Ιταλικ Αρχαιολογικ Σχολ και την Κ’ εφορεα προστορικν και κλασικν αρχαιοττων, φεραν στο φως αρχαιτητες που τεκμηρινουν τη συνεχ κατοκηση στην περιοχ απ την στερη εποχ του Χαλκο μχρι και τους Βυζαντινος χρνους.

Oι αρχαιoλoγικς ανασκαφς μπρεσαν να απoκαλψoυν μεταξ των λλων τo ιερ της Μεγλης θες, νεκρoπλεις, λoυτρ, να μεγλo oκημα -πιθαντατα ανκτoρo και ελληνιστικ-ρωμακ θατρo.

Η ανακλυψη ενς νεκροταφεου, που χρονολογεται απ τα μσα του 8ου ως τα μσα του 5ου αινα π.Χ. και ενς σημαντικο ιερο, παρχουν σημαντικ στοιχεα για την πλη των αρχακν χρνων. Το ιερ, που ταυτστηκε με το ιερ της Μεγλης Θες και εναι κτισμνο στις δυτικς πλευρς της χερσονσου, μσα στην πλη, ταν σε χρση απ τα μσα του 8ου μχρι τα μσα του 6ου αινα π.Χ., οπτε καταστρφηκε βαια.

Η Αρχαα Ηφαιστα σμερα
Τα οικοδομικ λεψανα του κεντρικο συγκροτματος, βρσκονται σε δο εππεδα, το χαμηλτερο δυτικ, που αποτελεται απ εφτ συνεχμενους μικρος χρους και το υψηλτερο ανατολικ που αποτελεται απ τρεις χρους με νοιγμα σε μια αυλ.

Απ τα ορατ μνημεα του αρχαιολογικο χρου, σημαντικο εναι και δυο κεραμικο κλβανοι εργαστηρου των ελληνιστικν χρνων (2ος-1ος αινας π.Χ.) που αποκαλφθηκαν κοντ στο λατρευτικ οκημα.

Σζονται επσης τα λεψανα του θετρου της Ηφαιστας που χρονολογεται στις αρχς της ελληνιστικς περιδου και υπστη τροποποισεις κατ τη ρωμακ εποχ.

Το νησ του Ηφαστου αποκαλπτεται
Στα ανατολικ της πλης, κοντ στη θλασσα αποκαλφθηκαν εγκαταστσεις λουτρν και κατλοιπα κατοικιν των ελληνιστικν χρνων.

σοι επιθυμον να θαυμσουν απ κοντ την αρχαα Ηφαιστα, μπορον να την επισκπτονται καθημεριν, απ τις 8:30π.μ. ως τις 3:00μ.μ. (Δευτρα κλειστ). Η εσοδος για το κοιν εναι ελεθερη και εναι δυνατ, η πρσβαση με αυτοκνητο μχρι τον αρχαιολογικ χρο.